Szwecja: królowa i kardynał przeciwko przestępczości gangów
Charlotta Smeds - Sztokholm
Inicjatywa została zapoczątkowana przez artystę i działacza społecznego Sebastiana Stakseta wraz z Susanne Yakes, matką Adriany, 12-letniej dziewczynki zastrzelonej w 2020 roku, oraz Anetą Demir, siostrą Mikaela, który zginął po interwencji mającej na celu powstrzymanie przestępstwa.
„Robimy to dla dzieci. Każde dziecko powinno mieć prawo do życia i dorastania... Czymś naturalnym powinno być przyjęcie wizji zerowej tolerancji wobec przemocy względem dzieci” – powiedział Sebastian Stakset.
Kard. Arborelius i rola Kościoła
Katolicki biskup Sztokholmu kard. Anders Arborelius, wziął udział zarówno w gali, jak i w ekumenicznej modlitwie, która odbyła się później tego wieczoru na arenie. Zaledwie kilka tygodni wcześniej kardynał przyznał Sebastianowi Staksetowi medal diecezji katolickiej w Sztokholmie „Ora et labora” (Módl się i pracuj).
W oficjalnym uzasadnieniu kardynał podkreślił zaangażowanie Stakseta: „W prawdziwie ewangelicznym i ekumenicznym duchu zaangażował się on na rzecz dzieci i młodzieży, które są narażone na przemoc i przestępczość lub w nie wciągane”.
W swoim przemówieniu Stakset odwrócił uwagę od swojej osoby: „Prawdziwymi bohaterami są ci, którzy chronią swoje dzieci, rodziny i przyszłość – często płacąc za to bardzo wysoką cenę”.
W krótkim przemówieniu podczas gali kard. Arborelius podkreślił godność każdego człowieka oraz potrzebę przebaczenia i pojednania, zwracając uwagę na rolę Kościoła jako miejsca wsparcia, nadziei i jedności.
Udział królowej Sylwii
Ogromne znaczenie miała obecność królowej Sylwii. Została ona uhonorowana za swoje wieloletnie zaangażowanie na rzecz praw i bezpieczeństwa dzieci – zaangażowanie, które przez lata wykazywała również poprzez udział w konferencjach Papieskiej Akademii Nauk w Watykanie. Jej obecność nadała tej uroczystości charakter wyraźnie narodowy.
Królowa Sylwia otrzymała specjalną nagrodę „Skrzydła Adriany” od Natalie i Neo – krewnych Adriany i Mikaela, którzy niedawno padli ofiarą przemocy z użyciem broni palnej – jako symbol jej zaangażowania w ochronę dzieci.
W przemówieniu królowa podkreśliła znaczenie zaangażowania całego społeczeństwa w walkę z przemocą: „Musimy stanąć w obronie najbardziej bezbronnych. Każde dziecko ma prawo do bezpieczeństwa i ochrony” – powiedziała.
Według organizatorów obecność królowej stanowi wyraz uznania o ogromnym znaczeniu. „Nie chodzi tu przede wszystkim o politykę. Chodzi o dzieci. O przyszłość. O odpowiedzialność dorosłych” – powiedział ze sceny Sebastian Stakset.
„To odpowiedzialność dorosłych”
Podczas gali występy muzyczne przeplatały się z osobistymi świadectwami krewnych ofiar. Wśród osób, które zabrały głos, była Anneli Berg, matka 16-letniego Rio, który zginął w wyniku „przypadkowego postrzału”, jak określiła to policja, w południowej części Sztokholmu.
„Straciliśmy nasze ukochane dziecko. Ale Szwecja straciła również część swojej przyszłości” – powiedziała publiczności.
Libaan Warsame, którego syn Hanad zginął w Tensta, również podzielił się swoim doświadczeniem strachu i żalu. „Cały nasz świat się zawalił. Tego dnia zniknęła część mnie” – powiedział.
Sebastian Stakset wielokrotnie powracał do sytuacji dzieci: „Kiedy spotykamy młodych ludzi w szkołach, pytamy ich, ile mieli lat, kiedy po raz pierwszy widzieli egzekucję. Często odpowiedź brzmi: osiem lat. Nie jest to kwestia lewicowa ani prawicowa. Jest to odpowiedzialność dorosłych”.
Premier Ulf Kristersson wygłosił dłuższą mowę, podkreślając zarówno odpowiedzialność państwa, jak i potrzebę współpracy. „Chcemy dzielić smutek po tych, których straciliśmy. Ale także okazać troskę – o dzieci wciągane w przestępczość, o rodziców, którzy borykają się z trudnościami, i o Szwecję” – powiedział.
Przemoc z użyciem broni palnej w Szwecji – kontekst
Mainfestacja w Sztokholmie to reakcja na nasilające się od kilku lat akty przemocy z użyciem broni palnej. W latach 20. XXI wieku Szwecja odnotowała jeden z najwyższych poziomów zabójstw z użyciem broni palnej w Europie. Policja informuje, że w 2025 r. odnotowano 158 strzelanin. Szacuje się, że około jedna trzecia podejrzanych o strzelaniny związane z gangami ma mniej niż 18 lat, a niektórzy nawet mniej niż 15 lat.
Pomimo niewielkiego spadku liczby strzelanin w ciągu ostatniego roku, dzieci i młodzież nadal są narażone na przemoc – zarówno jako ofiary, jak i poprzez rekrutację do sieci przestępczych. Według organizatorów sytuacja wymaga nie tylko środków represyjnych.
Sebastian Stakset podsumował nastrój wieczoru w następujący sposób: „Jesteśmy zmęczeni obojętnością. Jesteśmy zmęczeni widokiem umierających dzieci. Szwecja musi wykorzystać swój potencjał, aby być krajem bezpiecznym dla wszystkich”.
Narodziny ruchu społecznego
Po gali politycy i krewni ofiar pozostali, aby porozmawiać ze sobą. Był to moment, który Sebastian Stakset uważa za kluczowy. „Musimy wyjść poza pogardę dla polityki i ciągłą konfrontację. Musimy wspólnie podążać tą drogą”.
Dziękujemy, że przeczytałaś/eś ten artykuł. Jeśli chcesz być na bieżąco zapraszamy do zapisania się na newsletter klikając tutaj.
